Phần hai. Địa lí kinh tế – xã hội
Chương VIII - Địa lí dân cư
Bài 30: Dân số và sự gia tăng dân số

I. Mục tiêu bài học: Sau bài học, học sinh phải:
Về kiến thức.
- Hiểu được dân số thế giới luôn luôn biến động, giải thích nguyên nhân của sự biến động dân số.
- Phân biệt được gia tăng tự nhiên, gia tăng cơ học và gia tăng dân số.
Biết cách tính tỉ suất sinh, tử , gia tăng tự nhiên và tỉ xuất gia tăng dân số.
2.Về kĩ năng.
Rèn luyện kĩ năng nhận xét, phân tích biểu đồ, bản đồ, bảng số liệu về tỉ suất sinh, tử và gia tăng tự nhiên.
Nâng cao kĩ năng thảo luận, hợp tác theo nhóm.
3.Về thái, độ hành vi.
Có nhận thức đúng đắn về vấn đề dân số, vận động mọi người thực hiện các biện pháp, chính sách dân số của quốc gia và địa phương
II. Thiết bị dạy học
Bản đồ địa lí dân cư thế giới
Biểu đồ tỉ suất sinh thô, tỉ suất tử thô.
Các phiếu học tập

III. Hoạt động dạy học
Mở bài : Dân số là yếu tố tác động mạnh mẽ tới sự phát triển kinh tế - xã hội của một quốc gia. Hiện nay, khi mà các nước đang phát triển lo ngại về sự bùng nổ dân số, thì ở một số nước phát triển người ta lại đề ra nhiều biện pháp khuyến khích sinh đẻ nhằm làm tăng dân số. Trong bài học hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu về động lực gia tăng dân số, tình hình phát triển dân số trên thế giới, cách tính gia tăng dân số của một nước.
Hoạt động của GV và HS
Nội dung chính

Hoạt động 1: Cá nhân
Bước 1: HS đọc SGK mục I.1 và dựa vào bảng phụ lục trang 107, SGK, trả lời các câu hỏi sau:
Nêu tên 10 nước đông dân nhất trên thế giới?
Nêu sự khác biệt về quy mô dân số giữa các nước?
Bước 2: GV nhận xét phần trả lời của HS và chỉ trên bản đồ các quốc gia đông dân nhất, ít dân nhất thế giới và khẳng định sự khác nhau về quy mô dân số giữa các nước trên thế giới.

Hoạt động 2: Cá nhân/ cặp
Bước 1: HS trả lời câu hỏi (xem phần phụ lục)
Bước 2: GV nhận xét và chuẩn kiến thức.
GV chuyển ý: Dân số thế giới biến động là do những yếu tố nào chi phối? chúng ta sẽ tìm thấy câu trả lời trong phần II sau đây.
Hoạt động 3: Nhóm
Bước 1: Giáo viên chia lớp thành 3 nhóm, và giao nhiệm vụ cho mỗi nhóm (xem phiếu phần phụ lục).
Bước 2: HS trong nhóm cùng trao đổi, bổ sung cho nhau.
Bước 3: Đại diện nhóm 1 trình bày
Các nhóm khác bổ sung. GV chuẩn kiến thức.
GV: Dân số trung bình có 2 cách tính: Lấy dân số vào ngày 1/7 năm đó hoặc lấy dân số ngày 1/1 cộng dân số ngày 31/12 và chia 2.
Câu hỏi cho nhóm 1: Em hãy giải thích tại sao hiện nay nước ta có tỉ suất sinh đang giảm nhanh song